English
Español
Français
Het wapen Lantsoght volgens Rietstap
Een heraldische notitie uit het Armorial général van Johannes Baptista Rietstap, met aandacht voor de Oostkampse Lantsoght-tak rond Isabeau Lantsoght en priester Jan Lantsoght.
In het Armorial général van Johannes Baptista Rietstap staat onder de naam Lantsoght — Flandre een kort maar belangrijk blazoen. Het gaat om een wapen dat tot nu toe in het onderzoek vooral opduikt bij Isabeau Lantsoght, echtgenote van Cornelis Vander Plancke, en bij priester Jan Lantsoght.
Dat beide personen met hetzelfde wapen in verband komen, maakt deze vermelding bijzonder waardevol. Ze kan wijzen op een nauwe verwantschap binnen dezelfde Lantsoght-tak, of minstens op een gemeenschappelijke heraldische traditie binnen die familiekring.
Heraldische beschrijving
De afkorting sin. staat voor sinople, dus groen. Arg. betekent argent, of zilver. Azur is blauw. De uitdrukking bandes ondées verwijst naar golvende schuine banen of schuinbalken.
| Term bij Rietstap | Betekenis | In gewone taal |
|---|---|---|
| De sin. | van sinopel | groen schild |
| au chef d’arg. | met een schildhoofd van zilver | witte of zilveren bovenstrook |
| ch. de trois bandes ondées d’azur | beladen met drie golvende schuinbalken van azuur | drie blauwe golvende schuinstrepen |
In hedendaags Nederlands kan het wapen dus zo worden omschreven:
Eenvoudiger gezegd: het wapen bestaat uit een groen schild. Bovenaan staat een zilveren of wit schildhoofd, waarop drie blauwe golvende schuinstrepen zijn geplaatst.
Afbeelding van het wapen
Verband met Isabeau Lantsoght en priester Jan Lantsoght
Mogelijke eerste wapendrager binnen deze tak
De vermoedelijk vroegste wapendrager binnen deze Lantsoght-tak was Jan Landsoght, gehuwd met Anna Adornes. Van dit wapen kennen we tot nu toe vooral twee latere of verwante voorbeelden: het wapen van priester Jan Lantsoght, zoon van Jan, en het wapen verbonden met Isabelle / Isabeau Lantsoght, dochter van Jan, gehuwd met Cornelius Vander Plancke.
Omdat zowel priester Jan als Isabeau met ditzelfde wapen in verband worden gebracht, lijkt het aannemelijk dat zij tot dezelfde nauwe familietak behoorden. Het wapen kan daardoor een belangrijk spoor vormen bij het reconstrueren van de verwantschap tussen de familie Lantsoght, de familie Adornes en de verwante Brugse kring rond Vander Plancke.
Voorzichtigheid blijft wel nodig. Een wapen op zichzelf bewijst geen exacte graad van verwantschap. Het toont vooral dat de naamdragers in dezelfde heraldische familie- of verwantschapsomgeving kunnen thuishoren. In combinatie met akten, voogdijrekeningen, boedelverdelingen en vermeldingen van dezelfde plaatsen kan het echter een belangrijk aanvullend spoor vormen.
Adornes, Landsoght en een mogelijke naamverwarring
In het onderzoek naar de familie Adornes komt Anna Adornes die huwde met François-Chrétien Landschot. Mogelijks was hij in werkelijkheid Jean François-Chrétien Landschot of Landsoght. In de meeste akten lijkt deze persoon echter als Jan Landsoght voor te komen. Daardoor is het goed mogelijk dat bij Gailliard of in de overgeleverde genealogische traditie een kleine naamverwarring of onnauwkeurigheid is ontstaan.
Die mogelijke fout maakt de vermelding niet waardeloos. Integendeel: zij vestigt juist de aandacht op een verbinding tussen de familie Adornes en een tak Landsoght / Lantsoght / Landschot die in de zestiende eeuw in een aanzienlijke Brugse omgeving moet worden geplaatst.
Onderzoeksspoor: François-Chrétien of Jan Landsoght?
In latere genealogische literatuur verschijnt de echtgenoot van Anna Adornes soms als François-Chrétien Landschot. In de meeste akten lijkt hij echter veeleer als Jan Landsoght voor te komen. Mogelijk gaat het hier om een naamverwarring, een latere samentrekking van familienamen, of een foutieve overlevering.
Een oudere voogdijakte uit 1507 maakt dit spoor bijzonder interessant. Daarin wordt Christiaenken Van Landschoot, natuurlijke zoon van Jan Van Landschoot, vermeld. Als voogden treden onder meer Cornelius Van Landschoot en Frans Van Landschoot op. Binnen dezelfde familiekring komen dus al vroeg de namen Jan, Frans, Cornelius en Christiaen samen voor.
Dat bewijst nog niet dat François-Chrétien en Jan Landsoght dezelfde persoon waren, maar het maakt de hypothese wel aannemelijker dat Gailliard of een andere latere bron een naam heeft verward of gecombineerd. Verdere controle aan de hand van originele akten blijft noodzakelijk.
Bron
De heraldische vermelding komt uit het Armorial général van Johannes Baptista Rietstap, deel II. De digitale versie bij Internet Archive vermeldt dit werk als uitgegeven in 1884 te Gouda bij G.B. van Goor Zonen.
Bron: Johannes Baptista Rietstap, Armorial général, précédé d’un dictionnaire des termes du blason, deel II, Gouda, G.B. van Goor Zonen, 1884, p. 24, lemma Lantsoght — Flandre.