Symoen van Landschoot

Staat van de zeven kinderen van Symoen van Landschoot en Maykin, dochter van Laureins Ghijselinc, met voogden Victor De Kethelboetre en Lamsin van Landschoot, en latere afdoeningen door meerdere kinderen en aangetrouwde familieleden — Eeklo, 7 februari 1540.

Op zeven februari vijftienhonderd veertig wordt de staat overgebracht van de zeven kinderen van Symoen van Landschoot en Maykin, dochter van Laureins Ghijselinc. Hun voogden zijn Victor De Kethelboetre en Lamsin van Landschoot. Reeds in de marge en in latere notities blijkt hoe deze zeven wezen na verloop van tijd ieder afzonderlijk, of via hun echtgenoten, hun deel van de staat erkennen en de voogden ontslaan.

Zo wordt vermeld dat Jan van Paemele, gehuwd met Mechelijne, een van deze wezen, zich content houdt van de inhoud van deze staat en de voogden ontslaat, op het einde van april 1550. Kort daarna verklaart ook Pieter van Landschoot, zoon van Symoen, zich tevreden, op zestien mei 1550. Daarna volgt Jan van Schoonacker, zoon van Pieter, gehuwd met Kathelijne van Landschoot, die zich eveneens content houdt en de voogden ontslaat op zevenentwintig augustus 1553. Vervolgens doet Laurens van Landschoot hetzelfde op twaalf januari 1554, daarna Berthelemeus Lambrecht, gehuwd met Jaentken of Joanna, op elf september 1558, en tenslotte Marck Stroes, gehuwd met Margriete, op twintig juni 1561. Ook Jacob van Landschoot wordt op elf september 1558 ten blade van zijn goed gedaan.

Wat het erfdeel van vaderskant betreft, wordt eerst vermeld dat de kinderen bij het overlijden van hun vader voor avelic en cateylic goed, te gelde geconsumeerd boven commeren, een som verkrijgen van dertig ponden, acht schellingen, vijf en een halve groten, rustende onder de moeder. Daarbij komt een opmerkelijk uitgebreid geheel van onroerende goederen.

Eerst is er een onbehuusde hofstede te Raveschoot, gelegen over de zuidzijde van de straat, groot vijfhonderd vijftig roeden. Verder volgen vijftig roeden bos in de Vloghe, drie en een half gemet land, een half gemet meersch bachten Dappers in het ambacht van Maldegem, een gemet bos in de moere, een half gemet bos met vijfentwintig roeden in de Cleempitte broucke, zesenzeventig roeden bos te Maesbonin, drie gemet land genaamd Volckaerts bilck in Eeklo, één gemet genaamd Staerte bilck, één gemet vijftig roeden in de Zeepte, één lijn meersch genaamd de Westmeersch, vijfentwintig roeden bos tegenover den Briele, drie gemet land genaamd de Blaecx, één gemet land genaamd de Crebbe, nog een half gemet meersch in den Cleempitte brouc en nog één gemet land in de Zeepte, telkens grotendeels in het ambacht van Maldegem gelegen.

Bovenop deze opsomming bezitten de zeven kinderen ook nog hun gerecht in de helftschede van de behuysde hofstede waar hun vader uit gestorven was. Daarnaast is er nog het achtste deel, samen met hun voornoemde zuster, van een huis te Sluis. Deze staat van vaderszijde wordt overgebracht door de voogden op de datum van de akte zelf, namelijk 7 sporcle 1540.

Daarna volgt een afzonderlijke rubriek van de goederen en gelden van moederskant. Bij het overlijden van hun moeder verkrijgen de kinderen eerst een perceel land te West-Raveschoot, groot vier gemeten, vervolgens een half gemet in de Molenvijverhackere, in Bogaerde een bos genaamd den Criel van zesenzestig roeden, nog vijfentwintig roeden in Pottersdal, vier en een half gemet in de Westblaec, één gemet min twaalf roeden in het Wittebrootstic, een stuk genaamd ’t Peereboomken van een half gemet, een stuk genaamd ’t Velt van drie gemeten, twee gemeten meersch in de Cleemputbrouck en nog één gemet bos in de Vennet.

Voor dit alles, samen met wat hun bovendien aan avelick en cathylick goed verstorven is bij de dood van vader en moeder, wordt de som vastgesteld op zevenenzeventig ponden, dertien schellingen en negen groten, rustende onder de voogden. Deze overbrenging gebeurt door Lamsin van Landschoot en Victoir De Ketelboertre op elf juli 1546.

Ten slotte vermeldt de akte nog een derde rubriek, namelijk de gelden afkomstig van hun oom aan moederskant, Ghysbrecht Ghijselinc. Van hem komt de som van drieëntwintig schellingen en zes denieren groten, rustende onder Cornelius van Schoonacker. Bij latere rekeningen blijken de wezen eerst op zestien mei 1550 nog twaalf ponden, elf schellingen en zes en een halve groten te goed te hebben, rustende onder diezelfde Cornelius van Schoonacker. Vervolgens wordt op achttien juni 1553 genoteerd dat de wezen nog vierendertig ponden, vijftien schellingen en acht en een halve groten te boven blijven, en uiteindelijk op elf september 1558 nog drieënveertig ponden, vijftien schellingen en vier groten. Volgens de notitie werden de twee laatste artikelen met het woord “aangetekend” in marge in het register gerageerd.

Historische duiding

Deze akte is een uitzonderlijk rijke bron omdat zij niet alleen een groot aantal percelen opsomt, maar tegelijk een duidelijk onderscheid maakt tussen goederen van vaderszijde, goederen van moederszijde en gelden die de kinderen verkrijgen via een oom aan moederskant. Voor de familiegeschiedenis is dat van bijzonder belang, omdat zo meerdere verwantschapslijnen binnen één dossier samen zichtbaar worden.

Opvallend is ook hoe sterk de familie over meerdere plaatsen verankerd was. De goederen liggen verspreid over Raveschoot, Eeklo, het ambacht van Maldegem en zelfs Sluis. Namen als de Blaecx, de Crebbe, de Zeepte, de Westmeersch en Volckaerts bilck maken deze akte bijzonder waardevol voor topografische reconstructie.

Daarnaast toont de reeks latere notities hoe een weesakte niet louter een momentopname was, maar een dossier dat over jaren en zelfs decennia verder werd afgewerkt. De opeenvolgende tevredenheidsverklaringen van kinderen en schoonkinderen laten toe om huwelijken, meerderjarigheid en familiebanden in de tijd te volgen. Daarmee wordt deze bron niet alleen financieel of juridisch belangrijk, maar ook genealogisch van eerste rang.

Scan