Van Landschoot

800 jaar familiegeschiedenis

Vincent de Swaef

Staat van goed van Hansken, Taneken, Lipken, Gielge en Zoetgen, vijf kinderen van Vincent de Swaef en Adrianeken filia Lambreckt van Landtschoot — Eeklo, 20 mei 1581.

📍 Eeklo 📜 Staat van Goed 🗓️ 20 mei 1581 ⚖️ Voogdij 👤 Vincent de Swaef 👤 Adrianeken van Landtschoot 👤 vijf kinderen 🌾 Balgerhoucke 🌾 Maldegem 🌾 Sijsele 💰 150 lb. groten 📖 Scans

Dossier Vincent de Swaef

Deze akte betreft Hansken, Taneken, Lipken, Gielge en Zoetgen, de vijf kinderen van Vincent de Swaef, die hij had bij Adrianeken, dochter van Lambreckt van Landtschoot. De tekst beschrijft alle goederen die deze wezen hebben verkregen bij het overlijden van hun moeder. Als voogden treden op Cornelis Van Landtschoot en Cornelis de Swaef.

Uitzonderlijk rijke akte met zeer veel percelen

Deze bron is bijzonder waardevol omdat zij een lange reeks van hofsteden, akkers, meersen, bussen en renten opsomt, vooral te Balgerhoucke, maar ook in Maldegem en Sijsele. De akte laat zien hoe uitgebreid en versnipperd het familiebezit kon zijn en hoe dat geheel uiteindelijk in geld werd gewaardeerd op honderdvijftig pond groten.

Op twintig mei vijftienhonderd eenentachtig wordt de staat van goed overgebracht van vijf kinderen van Vincent de Swaef en Adrianeken filia Lambreckt van Landtschoot. De akte somt in detail op welke goederen deze wezen hebben geërfd bij het overlijden van hun moeder.

Vooreerst komt hun toe de helftschede van een behuisde hofstede van ongeveer acht gemeten, gelegen te Balgerhoucke, met alle gebouwen, huisraad in ruimere zin, lasten en alles wat erop staat. Dit goed paalt aan Simon de Swaef en aan de weduwe van Jan van de Velde, en blijft gemeen met de wezenvader.

Verder bezitten zij onder meer de helft van één gemet en één roede land, belast met een jaarlijkse rente ten voordele van de weduwe van Jan de Vuldere, alsook de helft van tweehonderdvijftig roeden land, zuidwaarts aan de straat gelegen, en de helft van vijf gemeten en één lijn land, genaamd ter Handt, samen met Cornelis de Swaef.

Daarnaast vermeldt de akte nog de helft van zes gemeten land, een halve partij in de Biesbrouck, vierhonderd roeden land genaamd de Burckelmeersch, een halve gemet meers genoemd den Mocker, een stuk meers genaamd de Pancoeck, en een perceel meers genaamd te Cappe. Zulke plaatsnamen geven de bron een sterke topografische waarde.

Vervolgens komen nog andere gronden aan bod, zoals vier roeden meers, een gemet vijftig roeden busch, een perceel land genaamd de Ooit moer wech, ’t cleen slicxken, de hille, stukken meers in de Balgerhoucke meersch, en het grote perceel Het Comp stick, dat paalt aan de Balgerhouckestraat en de heerweg. Ook den Asse bilck wordt vermeld.

Daarnaast bezitten de wezen nog de helft van een hofstede van twee gemeten en één lijn, alsook de helft van tweehonderd zestig roeden land, genaamd de acht lijne, gelegen in het ambacht van Maldeghem, gemeen met Adriaen Dijserijck en anderen. Ook is er de helft van tweehonderd vijftig roeden meersch, genaamd de cleene pilck, gemeen met Barthelomeus Vooght, Lieven de Swaeft en de kinderen van Laurens van Landschoot.

Verder worden nog vermeld de helft van vijfentachtig roeden busch in de parochie van Sijsselen, gemeen met de kinderen van Laureijns van Landtschot, en de helft van vijfentwintig roeden land, gemeen met Adries van Oostale en de kinderen van Jan Van Landschoot. Daarop volgt nog een verwijzing naar een verdere partij land voor dezelfde erfgenamen, gemeen, maar de tekst is daar minder volledig bewaard.

Ten slotte vermeldt de akte nog dat deze wezen recht hebben op de helft van een rente van tien schellingen groten per jaar, een losrente sprekende op de Vier Leden van het land van Vlaanderen. Nadat alles, boven alle commeren, te gelde is gemaakt, wordt het geheel van hun avelick en catheylick goed gewaardeerd op honderdvijftig pond groten. Deze som blijft rusten onder de vader, die zijn kinderen aanneemt te houden met schade en bate naar costume, en daarvoor zekerheid stelt met het wederdeel.

Transcriptie (originele tekst)
Staet van Hansken,Taneken Lipken Gielge ende Zoetgen de den vijf kindere van Vincent de Swaef, die hij hadde bij Adrianeken filia Lambreckt van Landtschoot van alle de ghoedighen de voors. weezen ghesuccedeert bij den overlijden van de voors. hemlieden moedere. Eerst es de voors. weezen toecomene ter causen alsvooren de helftscheede van eenen behuisde hofstede groot acht ghemeten of daerontret ligghende te Balgherhoucke met allen de comeren ende huusen daerop staende oost Simon de Swaef west vidua Jan vande Velde, ghemeene met de weesen vadere. Noch oost van daer dhelf van een ghemet een roe landts oost Adriaen Maethijs west Joos de Bree, belast met II schel VI grooten tsjaers in eene rente van II£ g tsjaes, diemende ghelt vidua Jan de Vuldere. Item noch west van daer dhelf van twee honderd vichtich roeden Lands oost west ende Noort Jacob Bolle zuudt de strate. Item noch west van dat dhelf van vijf ghemeten een lijne Landts, ghenaempt "ter handt" met Cornelis de Swaef west vidua Jan Dijserinck ende Pieter Blondeel michels. Item noch west van daer dhelft van zes ghemeten landts of daer ontrent, oost clooster van Waersschoot zuijde de Strate west vidua Jan van de velde. Item noch noordt van daer dhelf van een alf ghemet landts ligghende In de Biesbrouck. oost west ende zuijdt vidua Pieter Bogaert noord de straete. Item noch oost van daer dhelf van IIIIC roeden landts ’tghenaempt de burckelmeersch oost de vidua Willem Roelof west ende zuud Jacob Bolle, Noordt die van St Janshus in Brugghe. Item noch noordt van daer een alf ghemel, meerssch ghenoemt "den mocker" oost Jan Velare west Clais van Paemele. Item noch oost van dat dhelft van een hondert roeden meerssch ghenaempt "de pancoeck" oost de kinderen Pieter Allaert west Cornelis Dherker. Item noch oost van daer dhelft Ic LXXV roeden meersch ghenaempt 'te Cappe" oost de vidua Cornelius De Swaef west vidua Jan Vos. Item noch noordt van dat ghelt van IIII roeden meersch of daer ontrent oost Gerard de maeckere west vidua Cornelis de Coorbijtere zuijt de strate. Item noch west van daer dhelft van een ghemet vijftigh roeden bussch oost en west daervan. oost ende west Adriaen Clays. 2- item noch zuudt van daer dhelf van een ghemet XXVI roeden lands ghenaemt" de Ooit moer wech", oost Daneel Danckaedt west de kinderen Pieter Caluwaerde noord de moerstrate. Item noch west daervan een half ghemet XVII roeden Landts ghenaempt "’t cleen slicxken" oost t'clooster van St Andries binnen Brugghe zuudt ende Noordt Pieter Mathijs west de straete. Item oost van daer dhelft van drie ghemeten landt ghenaempt "de hille", oost Cornelis de Swaef west Joos Blondeel. Item noch oost van daer dhelft van twee hondert roeden meersch Liggende in de Balgherhoucke meersch oost Heijndrick Ghoederlhier, west dhoirs Lieven Kervijn. Item noch oost van daer dhelf van twee hondert roeden meerssch min acht roedenen of daerontrent oost Lieven Crul west Jan de Rijcke. Item noordt west daer dhelf van drie ghemeten landts ghenaept "Het Comp stick oost Cornelis de Swaeff west Adriaen de Rijcke noordt de Balgherhoucke straete zuud den heerenwegh. Item noch west van daerdhelf van IIC roeden landts ghemampt den Asse bilck oost Adriaen De Rijcke west Jacob Lille zuijdt de heerewegh. Noch dhelft een hofstede groot twee ghemeten een Lijne of daerontrent oost Jacqb Scerpijck west Pieter de Munck noordt de strate zuudt den heerwech. Item noch dhelft van twee hondert LX roeden landts ghenaempt "de acht lijne" ligghende in …. Maldeghem ghemeene met Adriaen Dijserijck ende meer andere. Item noch dhelft van IIC L roeden meersch ghenaempdt "de cleene pilck" ghemeene met Barthelomeus Vooght ende Lieven de Swaeft ende de kinderen van Laurens van Landschoot Item noch dhelft van LXXXV roeden buschn ligghende in te Prochie van Sijsselen ghemeene met de kinderen Laureijns van Landtschot. Item noch dhelft van XXV roeden landts ligghende te ligghende te ( ) ghemeene met Adries van Oostale ende de kinderen Jan Van Landschoot Item een partije landts voor dezelfde hoirs ghemeene Item noch dhelft van een hofstede groot vijf ghemeeten en vichtig roeden of daer ontrent ende noch 3- Item van desen competeert dese weesen dheff van een rente van X schel grooten saers losrente sprekende op de vier delen Slands van Vlaendren Item voor Avelick ende Catheylick ghoedt boven alle commeren te ghelde ghemaect de somme van een hondert vichtigh ponden grooten, rustende onder den vadere die zijn kinderen aennemen thoudene met schade ende bate ende de zekere met den wederdeele naer Costume overboocht by Cornelis Van Landtschoot en Cornelis de Swaerf voochden den XX ste Mey 1581

Historische duiding

Deze akte is uitzonderlijk rijk omdat zij een groot netwerk van bezittingen rond Balgerhoucke laat zien, met daarnaast ook goederen in Maldeghem en Sijsselen. Daardoor wordt deze bron niet alleen genealogisch, maar ook topografisch van groot belang.

Voor de familiegeschiedenis is vooral relevant dat de kinderen van Vincent de Swaef en Adrianeken van Landtschoot verbonden blijven met verschillende andere families en mede-eigenaars, onder wie de kinderen van Laurens van Landschoot en de kinderen van Jan Van Landschoot. Zulke vermeldingen zijn vaak zeer bruikbaar voor het verder uitwerken van verwantschappen en erfnetwerken.

De akte toont ook mooi hoe het vermogen van deze wezen bestond uit een combinatie van rechtstreeks landbezit, gedeelde hofsteden, meersen, bussen en jaarlijkse renten. De uiteindelijke waardering op honderdvijftig pond groten laat zien dat het om een aanzienlijke boedel ging.

Opmerking

Enkele passages in het tweede en derde deel van de transcriptie zijn moeilijk leesbaar of onvolledig overgeleverd, vooral bij de laatste partijen en plaatsaanduidingen. Toch is de grote lijn van de akte zeer duidelijk: het gaat om een uitzonderlijk omvangrijke boedel, grotendeels verspreid over verschillende percelen en mede-eigendommen.

Scans

Weesakte Eeklo 1581 betreffende Vincent de Swaef, scan 1
SAE — Staet van Goed — request 1010 — 20 mei 1581 - deel 1
Weesakte Eeklo 1581 betreffende Vincent de Swaef, scan 2
SAE — Staet van Goed — request 1010 — 20 mei 1581 - deel 2
Weesakte Eeklo 1581 betreffende Vincent de Swaef, scan 3
SAE — Staet van Goed — request 1010 — 20 mei 1581 - deel 3

Bron: SAE, Staet van Goed, request 1010, 20 mei 1581.